Λίγα λόγια για το βιβλίο:
Μια πρωτοποριακή θεωρία για τη σχέση µεταξύ αυτισµού και εφευρετικότητας
Γιατί μόνο οι άνθρωποι μπορούν να εφευρίσκουν; Ο ψυχολόγος του Πανεπιστημίου του Καίμπριτζ Simon Baron-Cohen βρίσκεται επί δεκαετίες στην πρωτοπορία της έρευνας για τον αυτισμό και την εξέταση του ψυχολογικού φάσματος της ανθρώπινης σκέψης. Στο παρόν βιβλίο του υποστηρίζει ότι ο αυτισμός είναι εξίσου καθοριστικός για τη δημιουργική και πολιτιστική μας ιστορία όσο και η χρήση της φωτιάς. Όπως λέει, τα άτομα με αυτισμό έχουν διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην ανθρώπινη πρόοδο επί τουλάχιστον 70.000 χρόνια, από τα πρώτα εργαλεία μέχρι την ψηφιακή επανάσταση.
Γιατί; Επειδή τα ίδια γονίδια που προκαλούν τον αυτισμό επιτρέπουν την αναζήτηση προτύπων, η οποία είναι απαραίτητη για την εφευρετικότητα του είδους μας. Ωστόσο, αυτές οι ικανότητες συνεπάγονται μεγάλο κόστος για τα αυτιστικά άτομα, μεταξύ των οποίων κοινωνικές και συχνά ιατρικές προκλήσεις. Και ο συγγραφέας μάς καλεί να υποστηρίξουμε και να τιμήσουμε τα άτομα αυτά, τόσο για τις ειδικές ανάγκες τους όσο και για τους θριάμβους τους.
Το Αναζητητές προτύπων δεν παρουσιάζει απλώς μια νέα θεωρία για τον ανθρώπινο πολιτισμό, αλλά διατυπώνει επιτακτικά την έκκληση να σκεφτούμε εκ νέου πώς η κοινωνία μας αντιμετωπίζει όσους σκέφτονται διαφορετικά.
Είπαν για το βιβλίο
• «Σε μια εποχή αυξανόμενης εξειδίκευσης, το παρόν βιβλίο προσφέρει μια ανάσα δροσιάς. Ο συγγραφέας του είναι σπάνιος τύπος, ικανός να διακρίνει κρυφές συνδέσεις μεταξύ φαινομενικά άσχετων διαταραχών σε όλο το φάσμα της ανθρώπινης φύσης. Αποφεύγει τον απλοϊκό αναγωγισμό καθώς και την συναισθηματική ψυχολογία. Το αποτέλεσμα είναι ένα βιβλίο που προορίζεται να γίνει κλασικό. Ο Simon Baron-Cohen δεν διστάζει να κάνει εικασίες για αμφιλεγόμενα θέματα, όπως ο αυτισμός, που ενδιαφέρουν τους πάντες αλλά ουδείς τα κατανοεί. Και παρότι συνήθως έχει δίκιο, είναι αναπόφευκτο να ενοχλήσει μερικούς ειδήμονες».
—V.S. Ramachandran, καθηγητής νευροεπιστήμης, Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας
• «Πάντα μερικά χρόνια μπροστά από τους άλλους, πάντα πιο τολμηρός στη σκέψη και στη δράση, ο Baron-Cohen αποκωδικοποιεί τώρα ένα μυστικό της ανθρώπινης δημιουργικότητας που πηγάζει από τη διαφορετικότητα. Εκεί που οι άλλοι έβλεπαν την αναπηρία, εκείνος βλέπει την ιδιαιτερότητα. Όπως και η Φύση, η ομορφιά του ανθρώπινου νου πηγάζει από την ποικιλότητά του».
—Ami Klin, διευθυντής στην Έδρα Αυτισμού και Συναφών Αναπτυξιακών Αναπηριών, Πανεπιστήμιο Emory
• «Ο Simon Baron-Cohen έχει γράψει ένα συναρπαστικό βιβλίο. Αντιμετωπίζει ένα από τα βαθύτερα αινίγματα της γνωσιακής επιστήμης θέτοντας ένα απλό ερώτημα: Τι κάνει τον Homo sapiens τόσο ευρηματικό; Συνδυάζοντας την επιστήμη του εγκεφάλου, την εξελικτική βιολογία και τη μελέτη του αυτισμού, μας παρουσιάζει μια μοναδική θεωρία για την ανθρώπινη νόηση. Είναι σίγουρα ένα από τα πιο ισχυρά και διαφωτιστικά βιβλία για τον ανθρώπινο νου που έχουν γραφτεί την τρέχουσα δεκαετία».
—Andrew Meltzoff, καθηγητής ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο της Ουάσινγκτον
• «Ο Simon Baron-Cohen είναι ένας από τους σημαντικότερους στοχαστές και συγγραφείς της εποχής μας στον τομέα του αυτισμού. Σε αυτό το εμβριθές βιβλίο του εξηγεί ότι ο ισχυρά συστηματικός τρόπος σκέψης των αυτιστικών ατόμων είναι ένα από τα βασικά στοιχεία της ικανότητας για εφευρετικότητα. Διερευνά πώς ο εμμονικός πειραματισμός με πρότυπα και αλληλουχίες —στη μουσική, στις εικαστικές τέχνες, στα μαθηματικά, στη μηχανοτεχνία, στη μαγειρική, στους σχηματισμούς των ωκεάνιων κυμάτων— οδήγησε σε νέες εφευρέσεις και ανακαλύψεις. Έχει επανακαθορίσει τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τον αυτισμό και τον θεωρεί μια σπάνια δυνητικότητα που πρέπει να εκτιμάται και να τιμάται. Η τολμηρή νέα του ιδέα, ότι τα γονίδια για τον αυτισμό οδήγησαν στην εξέλιξη της ανθρώπινης εφευρετικότητας, τοποθετεί αυτή τη νευροαναπτυξιακή διαταραχή στο επίκεντρο της ιστορίας της ανθρωπότητας. Αν έχετε αναρωτηθεί ποτέ γιατί οι ιδιοφυΐες περνούν τόσο πολύ χρόνο μόνες τους, το διαφωτιστικό αυτό βιβλίο σάς δίνει μια απάντηση».
—Jools Holland, μουσικός
• «Είναι σπάνιο να συναντάς μια εκπληκτική νέα ιδέα που εξηγεί σημαντικά φαινόμενα, αλλά η ερευνητική δουλειά του Baron-Cohen σχετικά με την αναζήτηση προτύπων στις ανθρώπινες υποθέσεις είναι μία από αυτές. Το βιβλίο ρίχνει φως σε ένα από τα πιο διακριτά χαρακτηριστικά της ανθρωπότητας, υμνεί την ανθρώπινη νευροποικιλότητα και, σε αντίθεση με το θέμα του, είναι πλούσιο σε ενσυναίσθηση και ψυχολογική ενόραση».
—Steven Pinker, καθηγητής ψυχολογίας, Πανεπιστήμιο Harvard
• «…Πρόκειται για βιβλίο με μεγάλες ιδέες, και σίγουρα θα προκαλέσει έντονες συζητήσεις και αντιπαραθέσεις, τροφοδοτούμενες τόσο από τη ζωντανή πρόζα του Simon Baron-Cohen όσο και από τις προκλητικές ιστορίες του».
—Daniel J. Povinelli, καθηγητής βιολογίας, Πανεπιστήμιο της Λουιζιάνα
• «…Μια συναρπαστική περιγραφή των μηχανισμών οι οποίοι διέπουν τις συναφείς ικανότητες των αυτιστικών και των καινοτομικών ατόμων».
—Brian Josephson, Βραβείο Νόμπελ Φυσικής
• «Με βάση την εκτενή έρευνά του, ο Simon Baron-Cohen υποστηρίζει ότι οι περισσότεροι από εμάς έχουμε τον δικό μας τρόπο να αντιλαμβανόμαστε τον κόσμο γύρω μας. Υπάρχουν εκείνοι που εστιάζουν το ενδιαφέρον τους στους ανθρώπους και εκείνοι που το εστιάζουν στα πράγματα. Ο συγγραφέας παρουσιάζει πειστικά επιχειρήματα ότι ο δεύτερος τύπος νου —αυτός που αναζητά πρότυπα— βρίσκεται στη ρίζα του σύγχρονου ανθρώπινου πολιτισμού».
—Frans de Waal, καθηγητής συμπεριφοράς των πρωτευόντων, Πανεπιστήμιο Emory
• «Ο Baron-Cohen, μια διεθνώς αναγνωρισμένη αυθεντία στον τομέα του ανθρώπινου εγκεφάλου, έχει γράψει το συναρπαστικό αυτό βιβλίο που φωτίζει το “φάσμα” των τρόπων σκέψης μας. […] Αφού το διαβάσετε, θα κατανοήσετε καλύτερα τις προσωπικότητες των φίλων και των συναδέλφων σας!».
—Martin Rees, Βασιλικός Αστρονόμος του Ηνωμένου Βασιλείου
• «Ο Simon Baron-Cohen δικαίως ζητά περισσότερη υποστήριξη για όλους εκείνους που χαρακτηρίζει “νευροδιαφορετικούς”. Το βασικό του επιχείρημα, ωστόσο, είναι ότι τα αυτιστικά άτομα έχουν αποτελέσει “κινητήρια δύναμη στην εξέλιξη της επιστήμης, της τεχνολογίας και της τέχνης” και ότι, αν θέλουμε να προοδεύσουμε ως είδος, πρέπει να καταβάλουμε περισσότερες προσπάθειες για να ενθαρρύνουμε τον μοναδικό τρόπο σκέψης τους και να επωφεληθούμε από αυτόν. […] Μέχρι το τέλος αυτού του προσεκτικά δομημένου και βαθυστόχαστου βιβλίου, είναι δύσκολο να διαφωνήσει κανείς».
—The Spectator